Trong chuyến đi Mexico năm ngoái, hai đứa mình có một buổi sáng đi dạo thiệt là thanh bình ở một cái công viên ở trung tâm Mexico city. Buổi sáng đó, hai đứa ngồi nhấm nháp bánh mì, rắc mấy vụn bánh cho một con chim sẻ nhỏ, ngồi nhìn nó ăn. Ăn no, con chim bay đi. Xong mình nắm tay chồng, bảo là năm sau em muốn đi cùng với anh về Lộc Uyển. Sau chuyến đó, về đến nhà là mình book luôn vé máy bay, và đăng ký xuống chùa ăn Tết.
Mình rất mong chờ chuyến đi này. Lần trước, sau khi đi khóa tu tiếng Việt ở Lộc Uyển, vừa ra đến sân bay là mình gọi điện ríu rít kể cho chồng nghe mình đã vui thế nào. Nhưng mình biết bạn ý sẽ không thể nào cảm nhận được cảm giác bình yên và hạnh phúc đó. Và lần này, mình rất nôn nao để cùng bạn chồng về lại Lộc Uyển.
Mình đến chùa vào trưa thứ 6, đúng giờ ăn trưa. Lần này, không có tổ chức khóa tu nên chùa khá là vắng vẻ và yên tĩnh. Lúc mình đến, có ba thầy đang chặt mấy nhành cây khô, đem vào gắn hoa giả lên trang trí chuẩn bị Tết. Tụi mình để tạm đồ đạc ở nhà ăn, rồi lên văn phòng để đăng ký. Bữa trưa hôm ấy có chừng 20 người trong phòng ăn, có khoảng 10 sư thầy/sư chú, còn lại là các bạn lên chùa ở như mình. Phần lớn các bạn ở lại long-term khoảng vài tuần hoặc vài tháng. Có hai người Việt, đang tập sự để chuẩn bị xuất gia, còn lại là người nước ngoài.
Ăn trưa. Đồ ăn được bày ra trên một cái bàn dài và mọi người tự lấy thức ăn của mình. Thường sẽ có cơm, một món mặn, rau củ luộc, canh và salad. Sau khi lấy thức ăn xong, mọi người vào phòng ăn, ngồi đợi ăn cơm cùng nhau. Trước khi ăn, sẽ có một bạn thỉnh chuông và đọc lời khấn nguyện trước khi ăn.
1. Thức ăn này là tặng phẩm của đất, trời, của muôn loài và công phu lao tác.
2. Xin nguyện ăn trong chánh niệm và với lòng biết ơn để xứng đáng thọ nhận thức ăn này.
3. Khi ăn, xin nhớ nhận diện và chuyển hóa những tâm hành xấu, nhất là tật ăn uống không có chừng mực.
4. Xin nguyện ăn như thế nào để giảm thiểu khổ đau của muôn loài, bảo hộ được trái đất và chấm dứt những nguyên nhân gây biến đổi khí hậu bất thường.
5. Vì muốn xây dựng tăng thân, nuôi dưỡng tình huynh đệ và thực hiện con đường hiểu và thương nên chúng con xin thọ nhận thức ăn này.
Xong mọi người sẽ nhìn nhau, chắp tay cười mời nhau và ngồi ăn trong im lặng. Cơm rất ngon và lành, cứ từ từ mà ăn.
Thường thì phụ nữ sẽ ở dưới xóm Trong Sáng (Clarity Hamlet) của các cô, nhưng vì mình đi cùng bạn chồng nên mình sinh hoạt ở trên xóm Vững Chải (Solid Hamlet) của mấy thầy. Ở chùa có dorm 6 người hoặc 3 người một phòng, nhưng vì mình với bạn chồng ngại nên mang theo lều cắm ở khu camping của chùa. Đất của Lộc Uyển rộng khoảng 1.6km2 đồi núi hoang vu. Xóm của mấy cô ở dưới chân đồi, đi lên đồi khoảng 500m là thiền đường chính, khu cắm trại của mình ở cạnh thiền đường chính. Lên dốc một tẹo nữa là nhà ăn, lên thêm một tẹo nữa là khu ở của các thầy, văn phòng, nhà trà, quán sách và một thiền đường nhỏ của các thầy. Thiền đường lớn thường là nơi ngồi thiền chung của các thầy cô. Mình chưa bao giờ xuống dưới xóm của mấy cô chơi nên không biết có gì ở dưới.
Sau khi ăn trưa xong, mọi người nghỉ ngơi đến khoảng 3 giờ chiều là giờ làm việc (working meditation). Thứ sáu vì mình mới đến nên không làm gì. Thứ bảy thì mọi người tụ họp chia nhau dọn dẹp để chuẩn bị đón khách đến ăn Tết vào tuần sau. Mình thì cùng hai bạn nữa đi dọn toilet, một vài bạn khác đi dọn rác, chồng thì đi phụ một bác nữa đi đốn một cái cây chết khô ở gần khu cắm trại của mình. Chiều 5 giờ là giờ ngồi thiền. Đọc một bài kinh ngắn, xong chuẩn bị đi ăn tối.
Buổi tối cứ tầm 6 giờ là lại nghe tiếng tru của mấy bạn chó hoang (coyote), nghe cũng hơi ghê, nhưng có thầy nói tụi nó hiền lắm, nó thấy mình thì nó bỏ đi thôi.
Bữa ăn tối thì informal hơn, mọi người cũng lấy thức ăn, và chỉ cần nghe chuông, tự quán niệm, rồi ăn. Ăn xong, mọi người tự ra rửa chén bát của mình. Một vài người ở lại phụ lau bàn, mang chén bát đã rửa vào máy khử trùng, lau và úp chén.
Khoảng 7g30 sẽ có một sinh hoạt tập thể. Hôm thứ 6, thường sẽ là giới thiệu chung cho những người mới đến. Thứ 7 thì có một buổi gọi là Be-in, mọi người ngồi lại cùng nhau, giới thiệu về mình, sao mình lại đến đây, có thể chia sẻ gì đó, một bài hát, một bài thơ, hay câu chuyện gì đó.
Đợt này đi bọn mình gặp một đôi vợ chồng đã về hưu. Trước đây họ học và làm về lâm nghiệp và bảo dưỡng các đường mòn trong rừng. Họ đến ở khoảng 6 tháng, họ giúp chùa dọn dẹp rừng, xây dựng và bảo dưỡng mấy đường mòn ở đó. Mình cũng gặp một đôi vợ chồng về hưu khác, là bác sĩ tâm lý và tư vấn tâm lý. Họ đến đấy ở 10 ngày, hai bạn ấy bảo đây giống như là một kiểu vacation của các bạn ý. Có một bạn nhạc sĩ đến từ Canada, đến đây ở một tháng. Có một gia đình, ba mẹ con đến. Hai bạn con trai chắc khoảng 10 và 15 tuổi, ở nhà home school. Ba mẹ con đó thì đến chùa để ăn Tết, vì hai năm trước có đến một lần và rất thích nên lần này quay lại. Bạn nhỏ rất năng nổ, hễ có yêu cầu volunteer là bạn lúc nào cũng hăng hái giơ tay.
Ngoài mấy giờ đó, thì còn có một giờ ngồi thiền buổi sớm, lúc 5g45. Ăn sáng lúc 7g30. Thiền hành, đi hiking trong tĩnh lặng khoảng 11g30.
Thời gian còn lại, mình và chồng hay vào phòng trà đọc sách, đi dạo xuống khu vườn tượng phật dưới xóm mấy cô, hoặc leo lên đỉnh đồi gần đó ngắm hoàng hôn.
Chủ nhật mọi người bắt đầu lên đông hơn. Buổi chiều chủ nhật có một buổi thuyết pháp của hòa thượng. Thầy giảng về một số bài thơ của thầy Nhất Hạnh. Trong đó có bài
Uyên Nguyên, mà bạn chồng đã học thuộc lòng rồi lúc lên máy bay đọc cho mình nghe. Sau đó lúc 5pm là lễ đón giao thừa. Lẽ giao thừa trang nghiêm ấm cúng. Ngồi thiền, sau đó đọc một thời kinh. Buổi tối thì có văn nghệ của một số anh chị cô chú bác ở gần đó.
Sáng thứ hai, có buổi lễ chúc tết hòa thượng.Sau khi đốt xong một băng pháo tết, múa lân mừng tết. Các thầy cô đọc
lời khấn nguyện cho năm mới. Xong lễ thì có một phần thú vị là bói Kiều. Mọi người lên lạy phật, khấn nguyện cụ Nguyễn Du, đặt tay lên chuông thành tâm đặt một câu hỏi rồi, bốc trong chuông ra một bao lì xì đỏ. Các thầy các cô sẽ ngâm hai câu thơ trong bao lì xì, rồi giải nghĩa. Giọng mọi người ngâm rất hay, giải nghĩa cũng vui. Nhưng vì thời gian có hạn nên chỉ bói mấy quẻ tượng trưng, rồi mọi người có thể tự lên xin cho mình một quẻ. Mình cũng lên xin một quẻ, lúc đầu mình định hỏi về chuyện con cái, nhưng rồi, mình nghĩ mình còn quá trẻ nên quay qua hỏi chuyện học hành, học làm sao cho bớt dốt, cho tới nơi tới chốn. Mình được cụ cho quẻ này
" Bởi lòng tạc đá ghi vàng
Sớm khuya tiếng hạc tiếng đàn tiêu dao"
Mình chém với bạn chồng là ok, chắc cụ khuyên em nếu mà em đã quyết chí, thì việc học hành của em sẽ vui thú như là chơi.
Ngày Tết là dịp duy nhất trong năm phòng của các thầy cô mở cửa cho mọi người vào thăm, kiểu như mình mở cửa đón khách vào nhà vậy. Mọi người đi thăm phòng có thể mang theo quẻ Kiều để các thầy giải nghĩa. Mình bay chuyến buổi chiều nên không có nhiều thời gian đi thăm phòng các thầy. Đi quanh quanh được một tẹo, ăn được ít mứt ít trà rồi lại về. Mình không biết trước lich ăn chơi tết như vầy, biết trước thì đã ở lại thêm một ngày nữa.
Sau khi về nhà, hai vợ chồng đã ngoan hơn trước. Sáng sáng cũng ngồi yên được mươi mười lăm phút. Ngồi ăn cũng chậm rãi và an nhiên hơn. Chồng nói nếu chị Thư đi thì chắc sẽ thích lắm. Mình cười. Ừ, đủ duyên thì sẽ đến thôi. Như mình sau chuyến đi Alaska chắc là đủ duyên, còn bạn chồng thì sau chuyến đi Mexico.
Ngày ngày có một người bạn đường cùng mình thở vào thở ra, cùng trân quý những gì mình đang có trong hiện tại.
Trong phòng ăn ở Lộc Uyển, mình thấy một câu thư pháp "không bùn thì không sen", câu này và câu "tạc đá ghi vàng" chắc là kim chỉ nam của mình trong năm nay. Nếu mình quyết chí thì mình làm gì cũng được mà.
